A jednak się kręci

Wiecznie niespełnieni, sezon w sezon rozprawiający, dlaczego znów im się nie powiodło. Reprezentacja Hiszpanii i Manchester United wreszcie odkryły, jak zdobyć najcenniejsze trofea w Europie.

Hiszpanie należą do wąziutkiej elity futbolowych supermocarstw, wychowują niemal wyłącznie pokolenia graczy wybitnych bądź znakomitych, opiewają spektakle uwielbianych na całej planecie Barcelony i Realu. A jednak ich drużyna narodowa przed rokiem 2008 uciułała, podobnie jak Polacy, ledwie dwa medale - złoto i srebro mistrzostw Europy (odpowiednio w 1964 i 1984 roku). Na podium mundialu nie wdrapała się nigdy. Pozostała czempionem sparingów, nawet przez własnych rodaków traktowanym półserio, a przez prasę wręcz pogardliwie.

Manchester United plasuje się w samym czubie hierarchii klubów. Fanów pozyskał na wszystkich kontynentach, skupuje megagwiazdy, do niedawna był najbogatszy na planecie, dziś przebija go kasą tylko Real Madryt. A jednak sięgały „Czerwone Diabły” po Puchar Europy raz na ćwierćwieku, a jednak do finału Ligi Mistrzów przed rokiem 2008 doczłapali zaledwie raz.Hiszpanom od zawsze wytykano wątłość mentalną (że ponoć, mówiąc potocznie, nie mają jaj), a także nieuleczalną beztroskę i nieodpowiedzialność, przez którą w najważniejszych meczach zbyt łatwo tracili gola i trwonili wszystko, co zawdzięczali finezyjnej i wydajnej grze ofensywnej.

Piłkarzom Manchesteru charakteru nikt nigdy nie odmawiał. Im miała szkodzić łapczywość i niecierpliwość, w europejskich pucharach ustępowali rywalom nie rzucającym się do szaleńczej, niekontrolowanej wymiany ciosów, tak modnej w lidze angielskiej.Obie potęgi łączył zatem rodzaj boiskowej nieostrożności - niezdolność do poskromienia temperamentu, zgody na przestoje, wyciszenia i manipulowania rytmem gry. Natura zawsze w końcu zwyciężała, a wraz z nią zwyciężali punktujący Hiszpanię i Manchester przeciwnicy. Bardziej wyrachowani i cwańsi.

Aż przyszedł rok 2008 i nasi bohaterowie wygrali sami ze sobą. Nie wyrzekli się całkiem swej tożsamości, lecz zdołali nad swoimi odruchami zapanować i uczynić swój futbol bogatszym. W nagrodę zdobyli najcenniejsze na kontynencie trofeum reprezentacyjne - mistrzostwo Europy, oraz najcenniejsze trofeum klubowe - Puchar Europy.

Hiszpanie na Euro 2008 wciąż nie chcieli pozbyć się piłki, wciąż bawili się wymienianiem mnóstwa podań, ale zarazem grali powściągliwie, unikali nadmiernego ryzyka, nad brawurę przedkładali odpowiedzialność. Podobnie jak Grecy cztery lata temu w ćwierćfinale, półfinale i finale nie stracili gola. Tyleż dzięki bramkarzowi Ikerowi Casillasowi, co perfekcyjnym chronieniu własnego pola karnego, w którym uczestniczyła cała drużyna kierowana przez dwóch defensywnych przywodców - obrońcę Carlesa Puyola oraz pomocnika Marcosa Sennę. Na bramkę żadnego zespołu na turnieju rywale nie uderzali rzadziej, więc Casillas musiał interweniować tylko okazjonalnie. Tego stylu Hiszpanie trzymali się przez okrągły rok. Choć publika chwali ich za futbol otwarty, zorientowany na strzelanie goli, to skutecznością w żadnym razie się nie wyróżniali. Sprawdziłem, co ile minut czołowa ósemka mistrzostw Europy trafiała do siatki na dystansie minionych 12 miesięcy, biorąc pod uwagę wszystkie mecze, nawet sparingi. Złoci medaliści Euro nie wypadają okazale:

1) Niemcy                     gol co 39 minut

2) Holandia                   gol co 42 minuty

3) Hiszpania               gol co 44 minuty

4) Rosja                       gol co 46 minut

5) Portugalia                 gol co 49 minut

6) Turcja                      gol co 57 minut

7) Chorwacja                gol co 63 minuty

8) Włochy                     gol co 67 minut

Jeśli jednak policzyć, jak często Hiszpanie dawali sobie strzelić gola, ich osiągi stają się wprost niewiarygodne. Piłkę do własnej siatki przepuszczają średnio co pięć godzin, w 16 meczach całego roku przytrafiło im się to zaledwie pięciokrotnie. Nie wystarczy powiedzieć, że są najlepsi, oni konkurencję wprost deklasują:

1) Hiszpania               gol tracony co 294 minuty

2) Holandia                   gol tracony co 106 minut

3) Włochy                     gol tracony co 100 minut

4) Niemcy                     gol tracony co 96 minut

5) Chorwacja                gol tracony co 92 minuty

6) Turcja                      gol tracony co 86 minuty

7) Rosja                       gol tracony co 71 minut

8) Portugalia                 gol tracony co 59 minut

Wbrew pozorom zatem Hiszpanie nie są przesadnie rozpasani w ofensywie, natomiast przed własnym polem karnym ustawiają zasieki nie do przebycia. (Do dziś, bo w czterech jesiennych meczach eliminacji do mundialu stracili zaledwie jednego gola). Co dodatkowo intrygujące, rewolucję zainicjował Luis Aragones, trener 70-letni, który wcale nie podsumował nadzwyczajnej kariery.

To w ogóle był rok dziadków, bo piłkarzom Manchesteru poprzestawiał w głowach 67-letni Alex Ferguson. On z kolei nadał drużynie dwie twarze - krajową, która nakazuje rozpędzać się w pierwszej sekundzie gry i rywali miażdżyć, oraz europejską, która nakazuje wyrzec się szaleńczego tempa, zmieniać je i kontrolować, rozwagą powściągnąć pasję rzucania się przeciwnikom do gardeł, naturę osaczyć organizacyjnym drylem. Jego ludzie, kiedy trzeba, grają futbol cierpliwy i cyniczny. Jakby wyjęty z włoskiego podręcznika dla futbolistów od brudnej roboty. Sir Alex nie uznał, że po sześćdziesiątce pozjadał wszystkie rozumy, lecz wnikliwie zaanalizował wszystko, co dali lidze angielskiej trenerscy technokraci - Mourinho oraz Benitez. I „Czerwone Diabły” zaczęły tracić mniej bramek. Znów proponuję przyjrzeć się statystykom. Najpierw rankingowi ćwierćfinalistów poprzedniej Ligi Mistrzów zhierarchizowanych według snajperskich osiągów z poprzedniej oraz bieżącej edycji rozgrywek:

1) Liverpool                   gol co 41 minut

2) Barcelona                  gol co 45 minut

3) Arsenal                     gol co 48 minut

4) AS Roma                   gol co 53 minuty

5) Manchester             gol co 60 minut

6) Chelsea                      gol co 71 minut

7) Fenerbahce                gol co 86 minut

8) Schalke                      gol co 98 minut

Znów, jak w przypadku Hiszpanów, najlepsza drużyna Europy nie wyróżnia się specjalnie skutecznością, ba, nie tak blisko jej do podium. I znów równie uderzająco prezentuje się dominacja bohaterów roku w klasyfikacji oddającej ich niezłomność defensywną:

1) Manchester              gol tracony co 193 minuty

2) Chelsea                       gol tracony co 118 minut

3) Barcelona                    gol tracony co 116 minut

4) Arsenal                       gol tracony co 103 minuty

5) Schalke                       gol tracony co 98 minut

6) Liverpool                     gol tracony co 97 minut

7) Roma                          gol tracony co 85 minut

8) Fenerbahce                 gol tracony co 67 minut

We wszystkich rachubach uwzględniam cały rok, bowiem tendencja się utrzymuje. Ostatnia tabelka wygląda chyba najbardziej symptomatycznie - przewodzą jej obaj wiosenni finaliści LM, naciskani przez fantastyczną jesienią Barcelonę. Co już dziś w pewnym stopniu uprawnia nas do przypuszczenia, że pieczołowicie zabezpieczające tyły trio ma spore szanse, by w identycznym składzie utrzymać pozycję najmocniejszych na kontynencie również w roku 2009.Niepokoić powinni się jedynie zwolennicy futbolu radosnego, bezkompromisowego, napędzanego szamotaniną od pola karnego do pola karnego i ozdabianego orgią bramek. W Lidze Mistrzów wyraźnie popłaca ostrożność granicząca z bojaźliwością, z czego jej uczestnicy ewidentnie wyciągają wnioski. Przypomnijcie sobie jesienne starcia potęg angielskich z hiszpańskimi, które uchodzą za faworytów rozgrywek. Manchester z Villarrealem przez trzy godziny klinczu nie wypocili jednego marnego gola, Liverpool z Atletico wydłubali remisy 1:1. Czyżby wiosną czekały nas taktyczne biesiady dla koneserów?