A jednak się kręci

Pełen niespodzianek wieczór Howarda Webba zrelacjonował brytyjski „The Times”. Specjalista od ulicznej sygnalizacji świetlnej, który w przyszłym tygodniu po 39 latach nienagannej pracy odchodzi na emeryturę, odebrał w piątek telefon. Usłyszał wściekle podaną miksturę angielskiego i polskiego, z pomimo wszystko jasnym przekazem: jego życie znalazło się w niebezpieczeństwie.

Pan Webb dzieli imię, nazwisko oraz miejsce zamieszkania (miasto), z angielskim sędzią piłkarskim, który prowadził w czwartek mecz mistrzostw Europy. Kontrowersyjna decyzja arbitra, by przyznać Austriakom rzut karny, zamieniła niemal pewne zwycięstwo Polski w remis. Co znaczy kontrowersyjna? Dla jednych słuszna, bowiem piłkarz Lewandowski ciągnął przeciwnika za koszulkę i mógł spowodować jego upadek. Dla innych - mówię też o sobie - niesłuszna. Choć bowiem sędzia dostał pretekst do gwizdnięcia, to w najlepszym razie postąpił niezgodnie z tzw. duchem gry. Na sekundy przed końcem niezwykle ważnego meczu nie reaguje się na zdarzenia tak niejasne w sposób tak radykalny, przesądzający o wyniku.

Jeszcze tego samego wieczoru adres, numer telefonu oraz firmowy e-mail pana Webba, tego od świateł, rozlał się po polskim internecie. Policja zaoferowała mu osobistą ochronę, pod jego domem stanął uzbrojony mundurowy. Swoje internetowe konto musiał zamknąć, bo zalały je obraźliwe listy - niekiedy tak wulgarne, że blokował je filtr bezpieczeństwa.

Drugi Howard Webb, ten od piłki, mógł rozkoszować się w internecie swoim wizerunkiem poddanym artystycznej obróbce. Znalazłby tam swoją twarz na celowniku karabinu z podpisem „Panie sędzio, pański dom już płonie”; głowę zamalowaną siniakami i ranami ciętymi; siebie z obciętą głową lub zasztyletowanego, ucharakteryzowanego na Hitlera.

Nadciągała kolejna fala oburzenia. Pierwsza wezbrała tuż po pierwszym gwizdku. Znany z wytrawnego znawstwa układów i niuansów piłkarskich przepisów prezydent Lech Kaczyński poinformował, że nie wierzy w karne w 92. minucie, które sędzia dyktuje dla przegrywających gospodarzy. Premier Donald Tusk - beneficjent kampanii wyborczej opartej na przesłaniu miłości - chyba po raz pierwszy w politycznej karierze przyznał się do zamiaru morderstwa. Ujawnił, że arbitra miał ochotę zabić. Z powodu pomyłki sędziego pozwolił sobie na być może najbardziej skandaliczną wypowiedź podczas swojej kadencji, zdradzającą prymitywną kibolską mentalność, której - jak deklarował w wywiadzie dla „Gazety” - jest zapamiętałym wrogiem.

Minister sportu Mirosław Drzewiecki grzmiał o „hańbie” i „oszuście”, który „cały czas drukował”. Werdykty wydawali politycy wyłącznie surowe, jakby liczyli, że każde mocniejsze słowo wystrzeli ich na szczyty rankingów popularności. Bombardowali z największego kalibru, choć władze piłkarskie stale apelują, by nie przyłączać się do nagonek na popełniających błędy sędziów. Zdarzało się już przecież, że zdrowie arbitrów - lub ich rodzin - było zagrożone (niektórzy kończyli ze strachu kariery). Tyle że działacze apelowali na razie do osobistości futbolu, nie polityków. Politycy dotąd granic nie przekraczali. U nas Tuska bronią nawet rywale z PiS, bojąc się zapewne narazić pokaźnej części elektoratu, pogrążonej w histerii i gotowej potępić ich za niewystarczający patriotyzm.

Oburzeni skrupulatnie przemilczali inne decyzje sędziego Webba, który w czwartek nie miał dobrego dnia (niesłusznie uznał gola dla Polski - tutaj nie było już mowy o kontrowersjach, Roger strzelił go z bezdyskusyjnego spalonego). Chóralne złorzeczenie napędzał logiczny rozbiór zdarzeń, który wskazywał na ewidentną antypolską zmowę: przeświadczenie o spisku Europejskiej Unii Piłkarskiej, chcącej zapobiec niepowetowanym stratom, czyli odpadnięciu z mistrzostw gospodarzy. Nikt nie wyjaśnił, dlaczego UEFA miałaby desperacko ratować Austriaków - w finanse sponsorów i telewizji uderzają porażki reprezentacji największych krajów, jak Anglia, Niemcy, Włochy czy Francja, bo tam mają wielkie rynki i gwarantują gigantyczną oglądalność telewizyjną. (Ten problem był w 2004 roku, kiedy potentatów wyeliminowały drużyny z około 10-milionowych Grecji, Portugalii i Czech).

Pokrzywdzeni przez sędziów czuli się też mistrzowie świata Włosi. W pierwszym meczu stracili gola wskutek absurdalnego przepisu, który piłkarza leżącego poza boiskiem nakazał uważać za uczestniczącego w grze. Nikt na boisku go zresztą nie znał, co wyszło na jaw w pomeczowych wywiadach. W drugim spotkaniu to Włosi zdobyli prawidłową bramkę, lecz arbiter ją anulował. Popełnił kardynalny błąd.

O ile Polacy z Austrią grali najpierw beznadziejnie, a potem przyzwoicie, o tyle Włosi - wielcy piłkarze z wielkimi ambicjami - w obu spotkaniach toczyli twardą walkę na najwyższym sportowym poziomie. Są rozgoryczeni, mają prawo sądzić, że przegrali z niekompetencją sędziów, którzy na ich niekorzyść mylili się kilkakrotnie.

Zakochany w piłce nożnej premier Silvio Berlusconi - znany na arenie międzynarodowej z, oględnie mówiąc, rubasznego poczucia humoru oraz chropowatych manier - nic nie wspomniał o zabijaniu ani nawet braniu jeńców. Wściekły szef włoskiej federacji zażądał od UEFA, by przyznała, że arbiter pomylił się i skrzywdził włoskich piłkarzy. Tezę o spisku obśmiał.